Knjiga: Zbirka Mevluda
Sarajevski Bookline je ove godine objavio jedan jako interesantan naslov: “Zbirka Mevluda”.
“Mevlud” (ar. mevlid, مولد) znači rođenje, a termin se koristi za pjesmu u kojoj se opisuje rođenje, tj. životopis posljednjeg Božjeg Poslanika Muhammeda, neka je Allahova milost i mir sa njim. Riječ mevlid se koristi i za tradicionalna okupljanja koja se organizuju u muslimanskim sredinama u rebiu-l-evvelu, mjesecu rođenja Poslanika, neka su Božji blagoslovi i mir sa njime. Ova okupljanja se organizuju i mimo ovog mjeseca, čak i na našim prostorima.
Mevlud kao pjesma je značajan jer u sebi sadrži neke osnovne islamske poruke te je pogodan za podsjećanje i najširih muslimanskih masa na ono što propovijeda Islam.
Mevlud Hafiza Saliha Gaševića
Nama u Crnoj Gori je prije svega interesantan ovaj Mevlud jer je Hafiz Salih Gašević, Allah mu se smilovao, rođen u Nikšiću, gdje je završio mekteb i ruždiju. Potom je školovanje nastavio u Istanbulu. Jedno vrijeme je radio kao gradski finansijski upravnik u Nikšiću, a kasnije je postao kajmekam (gradonačelnik) u Kolašinu, tj. Šahovićima, današnjem Tomaševu. Upravo u Šahovićima je prepjevao poznati Mevlud Sulejmana Čelebije, Allah mu se smilovao, turskog pobožnjaka i učenjaka iz 14-15 vijeka, čiji je Mevlud našao svoje mjesto u zbirci i na originalnom turskom jeziku.
U predgovoru stoji:
Moliše me kolašinski prviši:
“Nama mevlud bosanski napiši”
I zaista, ko pogleda naslovnu stranicu drugog izdanja (finansirao ga je kao i prvo Hafiz lično) mevluda, štampanog 1893. godine u Skoplju, vidjeće da je puni naziv djela na arapskom: Mevlidu-n-nebijji `ala lisani busnevi. Dakle, Mevlud je pisan na bosanskom jeziku (a ne nekim drugim), i to starom arebicom ili starom jazijom. 1931 je u Sarajevu izdato novo izdanje pisano reformisanom arebicom, koja je nazivana još i arabicom, mektebicom, hrvaticom i matufovačom.
Mevlud Hafiza Saliha Gaševića je u ovoj savremenoj zbirci štampan latinicom i arebicom! Na navedenoj slici možete vidjeti kako izgledaju dio “O autoru” i “Predgovor” pisani arebicom. Arebicu može da čita svako ko poznaje arapsko pismo, u šta sam se lično uvjerio, nakon što sam počeo da razaznajem poznati mi jezik! Slava Allahu!
Hafiz Salih je preselio na bolji svijet u Akovu (Bijelom Polju) gdje je ukopan u haremu Čaršijske džamije – Hadžidžanuše. Nakon savezničkog bombardovanja ta džamija je srušena. Na njenom mjestu je danas park sa spomenikom borcima NOR-a (!?). Hafizovi ostaci su prenešeni u Gornje groblje u Lješnici. Da ga Allah nagradi džennetom.
Ostali Mevludi
Još jedan Mevlud iz zbirke koji je odštampan i latinicom i arebicom je Mevlud Arifa Sarajlije Brkanića, rahimehullah, a dat je i faksimil ovog Mevluda štampanog 1911. godine u Istanbulu.
Posebno vrijedan pomena je mevlud dr. Safvet-bega Bašagića koji pokazuje dubinu znanja i inteligenciju autora, Allah mu se smilovao. Mirza Safvet (pseudonim) je doktorirao u Beču 1910 iz oblasti islamskih, tj. orijentalnih, jezika sa temom “Die Bosniaken und Hercegovcen auf dem Gebiete der islamischen Literatur”. O autorovom poznavanju bosanskog jezika je suvišno i govoriti.
Dalje slijede Mevludi Hafiza Seida Zenunovića i Rešada Kadića, pomenuti Mevlud na turskom jeziku, a potom i dova na našem jeziku. Negdje nakon sredine knjige se nalazi izbor ilahija i kasida, među kojima su i dvije ilahije na engleskom jeziku.
